Spotkania w Krzemieńcu

W roku 2011 Stowarzyszenie Forum Innowacyjności Odin przy współpracy z Instytutem Humanistyczno-Pedagogicznym w Krzemieńcu i przy wydatnej pomocy Rektora tej uczelni . dr hab. Afanasija Lomakowycza oraz Pana Konsula RP we Lwowie Jacka Żura i wielu innych partnerów podjęło próbę reaktywowania legendarnych plenerów malarskich, które odbywały się w Krzemieńcu w latach 30-tych XX wieku. Przedsięwzięcie udało się zrealizować pod nazwą: Międzynarodowe Sympozjum Artystyczno-Naukowe - Spotkania w Krzemieńcu.
W próbę wskrzeszenia plenerów w Krzemieńcu zaangażowali się również
Pani Jolanta Chwałek – Dyrektor BWA w Ostrowcu Świętokrzyskim i Pan Jerzy Tyburski- Dyrektor BWA w Zamościu.
Mamy przyjemność zaprezentować Państwu pierwszy katalog zawierający wybór prac, będących efektem poszukiwań twórczych artystów - uczestników plenerów w latach 2011-2012. W dwóch pierwszych edycjach reaktywowanych plenerów malarskich w Krzemieńcu udział wzięło ponad 20 artystów z Polski, Ukrainy, Francji i Słowenii.
Polskimi uczestnikami byli m.in.: profesor Stanisław Rodziński – wybitny malarz i wieloletni Rektor ASP w Krakowie, uczeń profesora Emila Krchy, uczestnika plenerów krzemienieckich w latach 30-tych XX wieku, profesor Stanisław Sobolewski – Dyrektor Instytutu Malarstwa UP w Krakowie, artysta malarz oraz Absolwent Filologii Polskiej na UJ, który z zainteresowaniem poszukiwał śladów pozostawionych przez romantycznego Wieszcza – Adama Mickiewicza, Maria Polakowska-Prokopiak - artysta malarz, twórca obiektów i rzeźb z wikliny, profesor UMCS w Lublinie, profesor Roman Banaszewski, artysta malarz, grafik związany przez lata z Krakowską ASP, profesor Teresa Żebrowska z Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie, kurator artystyczny pleneru, dzięki staraniom której Instytut Humanistyczno-Pedagogiczny w Krzemieńcu podpisał umowę partnerską z krakowskim Uniwersytetem Pedagogicznym oraz przedstawiciele środowisk twórczych z Zamościa, Olkusza, Ostrowca Świętokrzyskiego, Rzeszowa.
Wśród ukraińskich uczestników znaleźli się m.in.: Iwan Marczuk, malarz noszący zaszczytny tytuł Narodowego artysty Ukrainy, związana z Instytutem Humanistyczno-Pedagogicznym w Krzemieńcu dr Aleksandra Panfiłowa, pełniąca funkcję kierownika Katedry Sztuk Pięknych na Wydziale Sztuki Instytutu Humanistyczno-Pedagogicznego w Krzemieńcu, asystent z tej Katedry: Dmytro Syneńki.
Z Francji przyjechali artyści ze Stowarzyszenia AArt Projekt wraz z jego Prezesem Lucienne Smagala.
Podsumowaniem pleneru w Krzemieńcu, wspólnych rozmów, pieszych wędrówek i wycieczek do Poczajowa, Zbaraża czy Wiśniowca oraz innych miejsc związanych z historią Polski i Ukrainy, były wystawy prezentowane na gorąco, zaraz po zakończeniu pleneru w historycznej sali biblioteki Liceum Krzemienieckiego i nowo otwartej Galerii Instytutu. Uroczyste wernisaże wystaw zgromadziły pokaźną publiczność, a wystawy były zauważonym i ważnym wydarzeniem artystycznym i towarzyskim w kontekście wzajemnych kontaktów polsko-ukraińskich.
Dzięki uprzejmości Krzemienieckiego Muzeum Krajoznawczego w naszym katalogu znajdują się również niepublikowane dotąd reprodukcje prac artystów uczestniczących w plenerach w latach trzydziestych XX wieku, a będące obecnie w posiadaniu Muzeum.
W trakcie pierwszej edycji Sympozjum, dzięki współpracy z Międzynarodowym Instytutem do Badań nad Sztuką IRSA, obyła się również konferencja naukowa Plenery krzemienieckie w latach 30 XX wieku - tradycja, współczesność, perspektywy. Organizatorzy mieli nadzieję, że prezentowane podczas wystąpień przemyślenia i treści staną się impulsem do wymiany doświadczeń i poglądów, a poczynione wnioski pozwolą reaktywować wspaniały klimat i tradycje plenerów malarskich w Krzemieńcu. I tak też się stało. Wśród wielu inspirujących referatów dotyczących Krzemieńca i twórców z nim związanych odnotować warto wystąpienie profesora Bogusława Krasnowolskiego, reprezentującego Wydział Sztuki UP w Krakowie pod tytułem Architektura dawnego kolegium jezuickiego w Krzemieńcu i jego twórca Paweł Giżycki w świetle badań Marii Krasnowolskiej – matki profesora oraz osobisty tekst Pana profesora Stanisława Rodzińskiego - Emil Krcha - mój nauczyciel.
Istotny był dla nas udział w konferencji pana Jacka Cybisa, pierworodnego syna Jana Cybisa, wraz z żoną dla których przyjazd do Krzemieńca podobnie jak dla Pani Jolanty Sheybal, krewnej Stanisława Sheybala – fotografa, mecenasa sztuki i współtwórcy dawnych plenerów w Krzemieńcu - był ważną podróżą sentymentalną.
Ponadto w ramach edukacyjnej misji projektu, nawiązującej do dawnych Kursów wakacyjnych odbywających się w Krzemieńcu i Wiśniowcu, zaproponowaliśmy interaktywne spotkania edukacyjno-plastyczne przeznaczone dla różnych grup wiekowych – studentów i wykładowców Instytutu Humanistyczno-Pedagogicznego im. Tarasa Szewczenki w Krzemieńcu oraz uczniów z Liceum Plastycznego w Odessie, miejscowych artystów i młodzieży. Istotnym elementem pleneru stał się też Dzień otwartych drzwi, podczas których przedstawiciele mediów, krytycy sztuki i wszyscy zainteresowani mogli spotkać się z artystami w czasie ich pracy, uczestnicząc na bieżąco w procesie twórczym.
Dwie edycje Międzynarodowego Sympozjum Artystyczno-Naukowego Spotkania w Krzemieńcu, które odbyły się w ważnym ośrodku przedwojennych plenerów, w miejscu będącym w latach trzydziestych XX wieku kolonią artystyczną, w którym spotykali się, dyskutowali o sztuce i wspólnie pracowali twórczo znakomici malarze polscy z Janem Cybisem i Emilem Krchą na czele, udały się nad wyraz dobrze.
Jako, że mamy nadzieję kontynuować nasze spotkania, nie pozostaje mi nic innego niż zaprosić do Krzemieńca w latach następnych i pożegnać się tradycyjnym do pobaczenia w cieniu Góry Królowej Bony, której sylwetka, widoczna zewsząd, góruje majestatycznie nad pięknym miasteczkiem nad Ikwą, będąc od wielu lat źródłem inspiracji kolejnych pokoleń twórców.
Dziękuję  również, że rangę przedsięwzięcia docenił, obejmując Patronat Honorowy Prezydent Miasta Krakowa Prof. Jacek Majchrowski oraz Konsul Generalny Ukrainy w Krakowie - Pan Witalij Maksymenko.

Leszek Żebrowski
Prezes
Stowarzyszenia Forum Innowacyjności Odin