„Łącząc Europę”: nowa bazowa sieć transportowa UE

Traktowana jako całość, nowa sieć transportowa zapewni:
podróżowanie w warunkach zwiększonego bezpieczeństwa i mniejszego zatłoczenia;
łatwiejsze i szybsze przejazdy;
31,7 mld euro przeznaczonych na transport dzięki instrumentowi „Łącząc Europę” w ramach wieloletnich ram finansowych stanowić będzie skuteczny „kapitał zalążkowy” pobudzający dalsze inwestycje państw członkowskich na rzecz uzupełnienia trudnych połączeń i powiązań transgranicznych, które mogłyby w innej sytuacji nie powstać. Każdy milion euro wydatkowany na poziomie europejskim pociągnie za sobą kolejne 5 milionów euro od państw członkowskich oraz 20 milionów euro z sektora prywatnego.
Załączono mapy przedstawiające sieć bazową TEN-T (transeuropejskiej sieci transportowej) do roku 2030, jak również główne korytarze realizowane w okresie finansowania 2014–2020.
Nowa polityka zakłada realizację dużo mniejszej i ściślej określonej sieci transportowej dla Europy. Jej celem jest koncentracja wydatków na mniejszej liczbie projektów, w przypadku których można uzyskać rzeczywistą wartość dodaną dla UE. Państwa członkowskie będą również musiały wypełnić bardziej rygorystyczne wymagania w zakresie wspólnych specyfikacji, które będą funkcjonować w skali transgranicznej, a także zobowiązania prawne dotyczące faktycznego ukończenia projektu.
Sieć TEN-T obejmuje dwie warstwy: sieć bazową, która ma być ukończona do 2030 r., oraz stanowiącą jej rozwinięcie sieć kompleksową, która ma być ukończona do 2050 r. Sieć kompleksowa obejmie całą UE i zapewni dostępność wszystkich jej regionów. Sieć bazowa obejmie priorytetowo traktowane najważniejsze połączenia i węzły TEN-T, które mają być w pełni funkcjonalne do roku 2030. Oba poziomy obejmować będą wszystkie rodzaje transportu: drogowy, kolejowy, lotniczy, morski oraz żeglugę śródlądową, jak również platformy intermodalne.
Wytyczne TEN-T ustanawiają wspólne wymogi dotyczące infrastruktury TEN-T, z uwzględnieniem bardziej rygorystycznych wymagań dla sieci bazowej. Zapewni to płynność operacji transportowych w całej sieci. W ramach tej polityki wspiera się również wdrażanie systemów zarządzania ruchem, co pozwoli na optymalizację wykorzystania infrastruktury oraz, dzięki zwiększeniu efektywności, na zmniejszenie emisji CO2.
Realizację sieci bazowej ułatwi zastosowanie podejścia „korytarzowego”. 10 korytarzy stanowić będzie podstawę skoordynowanego rozwoju infrastruktury w ramach sieci bazowej. Wspomniane korytarze, obejmujące co najmniej 3 rodzaje transportu, 3 państwa członkowskie i 2 odcinki transgraniczne, realizowane będą z udziałem zainteresowanych państw członkowskich, jak również odpowiednich zainteresowanych stron, np. zarządców infrastruktury i użytkowników. Europejscy koordynatorzy przewodniczyć będą „platformom ds. korytarzy”, które skupią wszystkie zainteresowane podmioty i staną się głównym narzędziem zapewniającym koordynację, współpracę i przejrzystość.

Marta Angrocka-Krawczyk
Wydział prasy
Komisja Europejska Przedstawicielstwo w Polsce